Gasprijs op hoogste punt sinds 2023: dit betaal je nu bij de duurste en goedkoopste leveranciers

Gas kost op de beurs nu 78 cent per kubieke meter, omgerekend bijna 80 euro per megawattuur. Zo duur was gas voor het laatst in januari 2023, toen Europa nog druk bezig was het wegvallen van Russisch gas op te vangen. Begin dit jaar betaalde je voor diezelfde kuub 27 cent. Achter de stijging zitten twee dingen: schepen met gas uit Qatar die niet komen, en Europese gasopslagen die nog nooit zo leeg waren voor deze tijd van het jaar. Hieronder lees je wat er speelt, wat je nu bij welke leverancier betaalt, en wat je ermee kunt.

Bijna drie keer zo duur als in januari

De gasprijs op de beurs is dit jaar bijna verdrievoudigd. In januari en februari zat hij rond de 27 tot 30 cent per kuub. Op 28 februari vielen de Verenigde Staten en Israël Iran aan, en Iran sloot daarop de Straat van Hormuz voor alle scheepvaart. Binnen twee dagen schoot de gasprijs van 30 naar 50 cent, en op 20 maart stond hij op 58 cent. Een wapenstilstand tussen de Verenigde Staten en Iran halverwege juni bracht de prijs eind juni terug naar 39 cent. Dat bestand hield geen maand stand: in juli viel Iran opnieuw schepen aan in de zeestraat, en sindsdien gaat het vrijwel alleen maar omhoog. Het record van eind juli, 62 cent, werd eind augustus al gebroken. En deze week ging het opnieuw hard: van 65 cent op 1 september naar 78 cent nu.

Let op: dit is de inkoopprijs. Op je eigen rekening komen daar nog energiebelasting, btw en de marge van je leverancier bovenop. Op je energierekening betaal je nu ruwweg het dubbele, tussen de 1,55 en 1,75 euro per kuub. Verderop in dit artikel zie je precies wie wat rekent.

Waarom gas nu zo duur is

1. Het gas uit Qatar komt niet

Europa haalt een groot deel van zijn gas per schip. Dat gas wordt in het land van herkomst afgekoeld tot 162 graden onder nul. Bij die temperatuur wordt aardgas vloeibaar en neemt het zeshonderd keer minder ruimte in, zodat een hele lading in een schip past. Vloeibaar aardgas heet LNG, en de schepen die het vervoeren heten LNG-tankers.

Een van de grootste leveranciers ter wereld is Qatar. Elke LNG-tanker die daar vertrekt moet door de Straat van Hormuz, de zeestraat tussen Iran en Oman. Voor Qatar is er geen andere weg naar open zee. Die zeestraat is sinds het uitbreken van de oorlog op 28 februari vrijwel dicht. In maart raakten Iraanse raketten bovendien de grote LNG-fabriek van Qatar in Ras Laffan, waardoor ongeveer een zesde van de Qatarese productie stilviel. Sinds de wapenstilstand in juni uiteenviel wordt er in en rond de zeestraat weer geschoten en is er een tanker op een mijn gelopen. Olietankers varen er nog wel door, maar de reders van LNG-tankers houden hun schepen weg. Qatar heeft daarom overmacht ingeroepen, in vaktermen force majeure: het land laat zijn Europese en Aziatische klanten weten dat het zijn leveringscontracten niet kan nakomen zolang de schepen niet kunnen varen. Die overmacht geldt inmiddels tot eind september. Deze week kwam voor het eerst in weken weer een schip uit Qatar door de zeestraat, maar dat is een druppel.

Waarom halen we dat gas dan niet ergens anders? Dat proberen Europa en Azië allebei, en ze bieden tegen elkaar op voor dezelfde schepen uit de Verenigde Staten en Noorwegen. Wie het meeste betaalt krijgt de lading. Zo trekt het tekort uit Qatar de prijs in de hele wereld omhoog, ook voor gas dat helemaal niet uit Qatar komt.

2. De opslagen zijn leger dan ooit voor september

Het idee achter de gasopslagen is simpel: van april tot 1 november stoppen we gas in de opslagen in de bodem, en in de winter halen we het er weer uit om ons warm te houden. De Nederlandse gasopslagen waren op 8 september voor 50,7 procent gevuld. Vorig jaar op dezelfde dag was dat 67 procent, en twee jaar geleden 91 procent. Zo laag als nu was de stand begin september nog nooit sinds Europa dit bijhoudt.

In heel Europa zitten de opslagen op 67,3 procent, ruim 12 procentpunt onder vorig jaar. Dat is geen cijfer voor de statistiek. Gas dat op 1 november niet in de bodem zit, moet in januari op het moment zelf gekocht worden, precies wanneer het het duurst is. Handelaren weten dat en rekenen die kans nu al in de prijs door. Zo houden de lege opslagen de prijs hoog, en maakt de hoge prijs het weer onaantrekkelijk om bij te vullen.

3. Stroom gaat mee omhoog

Een groot deel van onze stroom komt uit gascentrales, dus als gas duurder wordt, wordt stroom dat ook. Stroom voor levering in heel 2027 kost nu ongeveer 123 euro per megawattuur op de groothandelsmarkt, dat is ruim 12 cent per kilowattuur inkoop. Begin augustus was dat nog 10 cent. Bovendien leverden waterkracht en kerncentrales in Europa dit jaar zo'n 8 procent minder dan vorig jaar, door lage rivierstanden en warmte. Kolencentrales draaien daardoor weer vaker.

Wat betaal je nu per leverancier?

De beursprijs zie je terug in de tarieven die leveranciers nieuwe klanten aanbieden, al lopen die een paar weken achter. In januari betaalde je bij een nieuw jaarcontract gemiddeld rond 1,20 euro per kuub. Nu is dat 1,58 euro, en sinds begin augustus alleen al kwam er 9 cent bij. Bij een verbruik van 1.000 kuub ben je dus bijna 400 euro per jaar meer kwijt aan gas dan wie in januari tekende. De verschillen tussen leveranciers zijn bovendien groot. Dit zijn de drie duurste en de drie goedkoopste gastarieven voor een contract van 1 jaar vast, op de peildatum van dit artikel.

Peildatum 10 september 2026, prijs per kubieke meter inclusief energiebelasting en btw, exclusief vaste leveringskosten en netbeheer. Welkomstkortingen zijn hier niet meegerekend; bij Vandebron is de regiotoeslag meegeteld. Bron: onze energievergelijker en de gasprijs per leverancier.

Het verschil tussen het duurste en het goedkoopste tarief is € 0,17 per kuub. Bij een gemiddeld verbruik van 1.000 kuub per jaar scheelt dat € 172 op je gasrekening, nog los van de welkomstkorting die de meeste leveranciers geven. Wie langer wil vastzetten, betaalt minder per kuub: het goedkoopste tarief voor 3 jaar vast is nu € 1,433 bij Innova Energie. Dynamische contracten volgen de dagprijs en zitten nu gemiddeld rond € 1,38 per kuub, maar die prijs beweegt elke dag mee met de beurs.

Een hoog kuubtarief hoeft niet te betekenen dat een leverancier per saldo duur is. Vandebron rekent bijvoorbeeld een van de hoogste tarieven, maar geeft op een jaarcontract 460 euro welkomstkorting terug. Innova is per kuub het goedkoopst en geeft op 3 jaar 500 euro bonus, maar op 1 en 2 jaar niets. Kijk daarom altijd naar het totale jaarbedrag. Dat rekent onze energievergelijker voor je uit, met alle kortingen erin.

Blijft dit zo?

Op korte termijn wel. Qatar houdt zijn overmacht in elk geval tot eind september aan, en niemand weet of de schepen daarna weer gaan varen. Elk bericht uit het Midden-Oosten kan de prijs een paar cent omhoog of omlaag zetten. Ondertussen tikt de klok: op 1 november begint het stookseizoen, en de opslagen moeten dan zo vol mogelijk zijn. In het huidige tempo komt Nederland op 1 november rond de 73 procent uit. Dat is genoeg voor een normale winter en te weinig voor een koude.

Op langere termijn rekent de markt op lagere prijzen. Gas voor levering in heel 2027 kost nu ongeveer 56 euro per megawattuur, ruim onder de 80 euro van vandaag. De markt gaat er dus van uit dat de rust rond Qatar terugkeert en dat de nieuwe Amerikaanse exportterminals volgend jaar volop draaien. Maar dat is een verwachting, geen zekerheid. Ter geruststelling: in de zomer van 2022 stond de prijs op ruim 3 euro per kuub, en daar zit hij nu bij lange na niet.

Wat betekent dit voor jou?

• Vast contract: je huidige tarief blijft staan tot het einde van de looptijd. Loopt je contract de komende maanden af, dan kom je in een dure markt terecht. Vergelijk dan op tijd, want je kunt vaak al maanden vooruit een nieuw contract vastleggen.
• Variabel contract: je tarief beweegt met een vertraging van weken tot maanden mee. Deze stijging zie je dus bij de volgende tariefwijziging terug, meestal per 1 oktober of 1 januari.
• Dynamisch contract: je betaalt voor gas de dagprijs en merkt deze stijging direct. Op dit moment ben je met dynamisch nog steeds goedkoper uit dan met een vast contract, maar dat voordeel is kleiner dan in de zomer.

Wat je kunt doen: vergelijk wat je nu betaalt met het huidige aanbod, kijk naar het totale jaarbedrag en niet alleen naar het kuubtarief, en laat je niet gek maken door een enkele dag. Prijspieken door nieuws uit het Midden-Oosten zijn vaak tijdelijk, maar de lege opslagen zijn dat niet. Die blijven de hele winter een rol spelen.