Veilig verduurzamen
In de meterkast komt alles samen wat je aan je woning toevoegt: zonnepanelen, een laadpunt, een warmtepomp, een thuisbatterij, inductie koken. Sinds 2025 staat de meterkast op nummer 1 in de ongevallenregistratie van de netbeheerders. Hier vind je de cijfers, hoe je een onveilige groepenkast herkent en wanneer je installatie echt te zwaar belast raakt.
De meterkast is de plek waar de verantwoordelijkheid van je netbeheerder ophoudt en die van jou begint. Alles wat daarachter zit, is jouw installatie: de groepenkast, de aardlekschakelaars, de zekeringen en alle bedrading door het huis. En juist die installatie krijgt de laatste jaren steeds meer te doen, terwijl hij in veel woningen nog is aangelegd voor een tijd zonder laadpunt, warmtepomp of zonnepanelen.
Netbeheer Nederland laat elk jaar door onderzoeksbureau Krado in kaart brengen hoeveel elektriciteitsongevallen er in Nederlandse woningen gebeuren. Die registratie heet Huishoudelijke elektriciteitsongevallen achter de meter. Het jaaroverzicht over 2025 verscheen op 10 juli 2026.
Daarin staan 913 geregistreerde ongevallen over heel 2025. Van die 913 vonden er 176 plaats in de meterkast, oftewel 19 procent. Daarmee is de meterkast voor het eerst de nummer 1 in de lijst, boven accu's en opladers (159) en magnetrons en ovens (85).
Ongevallen in de meterkast, per jaar
Bij die 176 gaat het niet altijd om een uitslaande brand. De registratie noemt elk onvoorzien voorval waarbij schade of letsel ontstond, dus ook rookontwikkeling waarbij de brandweer uit voorzorg kwam. Over alle 913 ongevallen van 2025 werd 137 keer letsel gemeld, kwamen 71 mensen in het ziekenhuis terecht en liepen 161 mensen rookinhalatie op. Dodelijke slachtoffers waarbij elektriciteit als oorzaak vaststond, werden voor 2025 niet geregistreerd. In 2024 waren dat er nog zes.
Wat wel opvalt: kijk je alleen naar woningen en appartementen, dan is de meterkast de installatie waar de meeste slachtoffers bij vallen, met 34 gewonden in 2025. Daarna komen accu's en opladers (25) en de wasmachine of wasdroger (17).
Over het jaartal: in de berichtgeving van juli 2026 wordt dat aantal van 176 soms aan 2024 toegeschreven. Dat klopt niet. In het jaaroverzicht over 2024 staan 153 ongevallen in de meterkast, de 176 hoort bij 2025. De vergelijking met 106 in 2021 gaat wel op, want dat cijfer komt uit dezelfde reeks.
De verklaring zit in wat er de laatste jaren aan een gemiddelde woning is toegevoegd. Waar vroeger de wasmachine en de oven de zwaarste verbruikers waren, hangen er nu vaak een laadpunt, een warmtepomp, een inductiekookplaat, een elektrische boiler en soms een thuisbatterij aan dezelfde installatie. Staan er meerdere tegelijk aan, dan wordt er meer stroom gevraagd dan waar de installatie voor is ontworpen. Dat is overbelasting, en overbelasting leidt tot warme draden en kortsluiting.
Kortsluiting is in alle jaren de meest genoemde oorzaak in de registratie. Wel met een belangrijke kanttekening: bij ongeveer een derde van alle ongevallen is de oorzaak achteraf bekend, want de cijfers komen uit media-berichtgeving en niet uit technisch onderzoek per geval.
Er is nog iets veranderd. Een woning kreeg vroeger vaak een aansluiting van 1x25A. Inmiddels is 1x40A het minimum. Wie naast de gewone apparaten ook zonnepanelen, een warmtepomp en een elektrische auto aansluit, kan boven de 9.200 watt uitkomen, en dan is een aansluiting met drie fasen nodig. Bij een hoger vermogen gaat trouwens niet alleen de beveiliging mee omhoog, ook de temperatuur in de kast loopt op. Dat is precies waarom ventilatieruimte in de meterkast zo veel uitmaakt.
Het Nederlands Instituut Publieke Veiligheid stelde vast dat de risico's groter zijn in bestaande woningen dan in nieuwbouw. Uit gesprekken met installateurs komen steeds dezelfde fouten terug:
Sjoerd van Gelder, expert Elektrotechniek bij Techniek Nederland, ziet in de praktijk hetzelfde beeld. Hij noemt onder meer meerdere draden onder een aansluiting die daar niet voor bedoeld is, en laadpunten die op een te dunne kabel zijn aangesloten. Zijn samenvatting: bij hogere vermogens kunnen kleine fouten leiden tot oververhitting, kortsluiting en uiteindelijk brand.
Je hoeft geen installateur te zijn om te merken dat er iets niet in orde is. Techniek Nederland noemt vijf signalen waarbij je een erkend installateur moet laten kijken:
Vallen er geregeld stoppen uit, dan is dat geen ongemak dat je moet accepteren. Het is de beveiliging die zijn werk doet omdat er structureel te veel van een groep wordt gevraagd. Doe je er niets aan, dan is de vraag alleen of die beveiliging het blijft doen. Een rookmelder in de buurt van de meterkast helpt om brand vroeg op te merken.
Een normale groep in een Nederlandse woning is beveiligd met 16 ampère. Bij 230 volt betekent dat maximaal ongeveer 3.680 watt, en de vuistregel die netbeheerders, verzekeraars en fabrikanten aanhouden is dan ook: sluit niet meer dan 3.600 watt per groep aan. Hoeveel een apparaat vraagt, staat op het typeplaatje of in de handleiding.
Ter vergelijking een paar veelvoorkomende verbruikers. Dit zijn indicaties, jouw apparaat kan afwijken:
| Apparaat | Vermogen (indicatie) | Eigen groep nodig? |
|---|---|---|
| Inductiekookplaat | 3.500 tot 7.400 W | Ja, vaak zelfs een perilex- of krachtgroep |
| Laadpunt voor de auto (1 fase, 16A) | circa 3.700 W | Ja, altijd |
| Laadpunt voor de auto (3 fasen, 16A) | circa 11.000 W | Ja, en drie fasen nodig |
| Warmtepomp (elektrisch opgenomen vermogen) | 1.500 tot 3.000 W | Ja |
| Elektrische boiler | 2.000 tot 3.000 W | Ja |
| Wasdroger | 2.500 tot 3.000 W | Ja |
| Wasmachine | 2.000 tot 2.500 W | Ja |
| Oven of magnetron | 1.000 tot 3.500 W | Ja |
Twee dingen volgen daaruit. Ten eerste: zware apparaten horen niet samen op een groep. Moeten een wasmachine en een wasdroger toch dezelfde groep delen, dan voorkomt een keuzeschakelaar dat ze allebei op vol vermogen draaien. Ten tweede: gebruik voor apparaten met een hoog vermogen geen verdeelstekkers en geen verlengsnoeren, maar sluit ze rechtstreeks op een geschikte contactdoos aan. Met een verdeelstekker hang je namelijk zomaar meer aan een groep dan waar bij het ontwerp van de installatie rekening mee is gehouden.
Niet automatisch. Dat is misschien de belangrijkste nuance in dit hele verhaal. Meer elektrische apparaten betekent niet per definitie een zwaardere netaansluiting of een nieuwe meterkast. In veel woningen passen zonnepanelen, een laadpunt en een warmtepomp binnen de bestaande aansluiting, mits de installatie er als geheel op is ingericht en de gelijktijdigheid slim wordt geregeld. Een laadpunt met lastbalancering laadt bijvoorbeeld gewoon wat langzamer op het moment dat de wasdroger en de oven aanstaan, in plaats van de hoofdzekering eruit te blazen.
Grofweg zijn dit de stappen omhoog:
| Aansluiting | Ruimte | Typische situatie |
|---|---|---|
| 1x25A | circa 5.750 W | Oudere woning, geen zware elektrische apparaten |
| 1x35A of 1x40A | circa 8.000 tot 9.200 W | De huidige ondergrens voor een nieuwe aansluiting |
| 3x25A | circa 17.250 W | Warmtepomp plus laadpunt, of veel elektrisch koken en verwarmen |
| 3x35A | circa 24.150 W | Grotere woning met meerdere zware toepassingen |
Verzwaren heeft twee nadelen die je vooraf wilt weten. Het kost eenmalig geld en er staan bij veel netbeheerders lange wachttijden voor de aanpassing, en daarna betaal je elke maand meer netbeheerkosten, want die zijn gekoppeld aan de zwaarte van je aansluiting. Een dikkere aansluiting is dus niet gratis en niet altijd nodig. Laat daarom eerst berekenen wat je werkelijk gelijktijdig gebruikt. Welke netbeheerder je hebt, hangt af van je postcode.
Het patroon dat installateurs signaleren is bijna altijd hetzelfde: elke leverancier doet netjes zijn eigen deel, maar niemand kijkt naar het totaal. De keukenmonteur legt de kookgroep aan, de zonnepaneleninstallateur sluit de omvormer aan, daarna komt het laadpunt erbij. Los is elke stap misschien goed uitgevoerd. Samen kan het te veel zijn voor de kast en de bedrading.
Bij zonnepanelen loopt de stroom de andere kant op, en ook teruglevering kan een groep overbelasten. De omvormer moet zijn warmte kwijt kunnen, en de brandweer adviseert om af en toe vanaf een veilige plek naar je panelen te kijken. Hoor je geknetter of heb je een onveilig gevoel, dan schakel je de panelen uit met de schakelaar in de meterkast en bel je je installateur. Het aantal geregistreerde ongevallen met zonnepaneelinstallaties liep in vier jaar op van 17 naar 42 per jaar, terwijl inmiddels bijna 40 procent van de huishoudens panelen heeft. Wat teruglevering financieel oplevert nu het salderen afloopt, lees je bij salderen en terugleverkosten.
Een laadpunt is de zwaarste vaste verbruiker die de meeste mensen ooit aan huis toevoegen, en hij staat urenlang op vol vermogen. Een te dunne kabel is hier de klassieke fout: die wordt niet meteen te warm, maar wel na twee uur laden. Een laadpunt hoort op een eigen groep en op een kabel die past bij het vermogen.
Een warmtepomp vraagt minder piekvermogen dan een laadpunt, maar draait in de winter veel uren en soms samen met een elektrisch verwarmingselement. Bij een hybride warmtepomp valt de belasting lager uit, omdat de cv-ketel het zwaarste werk overneemt als het echt koud is.
Hier is het nieuws juist gunstig. In de registratie over 2025 komen geen ongevallen met vast geplaatste accu's voor. Alle geregistreerde accu-ongevallen gingen over mobiele accu's, dus fietsaccu's, gereedschap, telefoons en auto's. Het verschil zit in beweging: een accu die je meeneemt kan vallen en intern beschadigd raken, een thuisbatterij staat stil op een vaste plek. Dat is geen vrijbrief om er zelf een aan te sluiten, maar het weerlegt wel het idee dat een thuisbatterij per definitie brandgevaarlijk is.
In veel woningen staat de stofzuiger in de meterkast, hangen er jassen, ligt er papier of staan er schoonmaakmiddelen. Soms wordt er ook een accu of een apparaat opgeladen. Dat is om drie redenen onhandig. De kast kan minder goed ventileren, waardoor de temperatuur oploopt. Bij een storing kom je er slecht bij. En brandbaar materiaal naast een installatie die warm kan worden, is geen goede combinatie.
De regel is simpel: de meterkast houdt zijn technische functie, blijft vrij en blijft goed bereikbaar. Laad mobiele accu's ergens anders op, bij voorkeur op een plek waar je een beginnende brand ziet en waar een rookmelder hangt.
Gevaarlijke situaties ontstaan vooral als bewoners zelf aan de installatie sleutelen, of als het werk door een niet-erkende installateur is gedaan. Van Gelder van Techniek Nederland zegt daarover: „De elektrische installatie in je woning is geen hobbyproject en ook niet iets dat je aan een handige buurman overlaat.”
Even een groep bijzetten lijkt eenvoudig, maar de vraag is niet of die groep werkt. De vraag is of de hoofdzekering, de bedrading, de fasen en de aardlekschakelaars het totaal nog aankunnen. Dat kun je alleen beoordelen als je de hele installatie doorrekent.
Wil je zelf een eerste indruk krijgen, dan hebben de netbeheerders daar een pagina voor op energieveilig.nl, en meterkastfabrikant ABB heeft een online meterkastcheck. Dat vervangt geen inspectie, maar het helpt je de juiste vragen te stellen.
Alles wat hierboven staat, gaat over veiligheid. Maar meer elektrisch gebruik verandert ook je rekening, en daar zit vaak meer voordeel dan mensen denken. Ga je van gas naar elektrisch verwarmen of laad je een auto thuis, dan verschuift je verbruik naar veel meer kilowattuur en veel minder kuub. Dan past een ander contract bij je dan het contract dat je had toen je alleen nog kookte en de tv aan had staan. Wie veel op vaste momenten verbruikt of thuis oplaadt, kan bijvoorbeeld voordeel hebben bij een dynamisch energiecontract, terwijl anderen liever rust hebben met een vast tarief. Bekijk ook wat je energieverbruik per jaar wordt.
Verandert je verbruik door zonnepanelen, een laadpunt of een warmtepomp?
Vergelijk energiecontractenLiever eerst advies? Onze energie-experts helpen je gratis en vrijblijvend. WhatsApp ons of bel 085 - 505 53 07.
In 2025 registreerde Krado voor Netbeheer Nederland 176 elektriciteitsongevallen in de meterkast, ongeveer drie per week. Dat is 19 procent van alle 913 geregistreerde ongevallen achter de meter en daarmee de grootste categorie. In 2021 waren het 106 ongevallen.
Technisch mag je in Nederland aan je eigen installatie werken, maar het is sterk af te raden. De installatie moet aan de geldende normen blijven voldoen, en dat gaat verder dan de nieuwe groep zelf: ook de hoofdzekering, de fasenverdeling, de kabeldiameters en de aardlekschakelaars moeten het totaal aankunnen. Laat dit door een erkend installateur doen. Bij schade kan een verzekeraar ook vragen wie het werk heeft uitgevoerd.
Vaak niet. In veel woningen passen een laadpunt en een warmtepomp binnen de bestaande aansluiting, bijvoorbeeld doordat het laadpunt met lastbalancering rekening houdt met de rest van het huis. Verzwaren kost eenmalig geld en verhoogt daarna je maandelijkse netbeheerkosten, dus laat eerst uitrekenen wat je werkelijk gelijktijdig gebruikt.
Maximaal ongeveer 3.600 watt per gewone groep van 16 ampère. Apparaten met een hoog vermogen, zoals een inductiekookplaat, wasdroger, warmtepomp of laadpunt, horen op een eigen groep. Delen een wasmachine en wasdroger toch een groep, dan voorkomt een keuzeschakelaar dat ze tegelijk op vol vermogen draaien.
In de registratie over 2025 komen geen ongevallen met vast geplaatste accu's voor. Alle geregistreerde accu-ongevallen betroffen mobiele accu's, zoals fietsaccu's en gereedschap, die door schokken of vallen beschadigd kunnen raken. Een thuisbatterij staat op een vaste plek en heeft dat risico niet. Wel geldt ook hier: laten plaatsen en aansluiten door een erkend installateur.
Beter niet. Spullen belemmeren de ventilatie, waardoor de temperatuur in de kast oploopt, en bij een storing kom je er slecht bij. Laad er ook geen accu's op. Houd de meterkast vrij en goed bereikbaar.
Bij een warme meterkast, een brandlucht, verkleurde of gesmolten onderdelen, groepen die regelmatig uitvallen, of geknetter, gezoem en vonken. Dit zijn de vijf signalen die Techniek Nederland noemt.
Deze pagina is geschreven op 29 juli 2026. We werken hem bij zodra Krado en Netbeheer Nederland nieuwe jaarcijfers publiceren.
Vind je deze informatie nuttig?
We gebruiken je reactie alleen om deze pagina te verbeteren. Zie onze privacyverklaring.
