Gas en stroom afsluiten klinkt technisch. In de praktijk betekent het gewoon een koud huis, geen warm water en paniek aan de keukentafel. Precies daarom bestaan er regels. En precies daarom is het goed dat de Autoriteit Consument & Markt nu weer even met de zaklamp door het afsluitbeleid van energieleveranciers is gegaan.
De uitkomst is interessant. Niet omdat alles misgaat. Maar omdat het laat zien hoe dun de lijn is tussen zorgvuldig handelen en mensen onnodig in de problemen brengen.
Wie doet het goed en wie moet aan de bak
De ACM onderzocht vier leveranciers. Eén daarvan springt eruit in positieve zin: Vattenfall. Die volgt de regels netjes en zet relatief weinig huishoudens echt op zwart. Dat kan dus gewoon.
Bij Budget Energie, Essent en Energiedirect ging het niet structureel fout, maar ook niet altijd goed. Procedures te snel doorlopen. Gemeenten te laat informeren. Klanten niet duidelijk wijzen op schuldhulpverlening. Geen grote schandalen, wel precies de dingen die er toe doen als je al achterloopt.
En laat dat nou net het probleem zijn. Wie een betalingsachterstand heeft, heeft geen behoefte aan snelheid of efficiëntie. Die heeft behoefte aan tijd, uitleg en opties.
Waarom die gemeente zo belangrijk is
Zodra een leverancier ziet dat een huishouden vastloopt, moet de gemeente worden ingeschakeld. Niet als formaliteit, maar omdat daar de hulp zit. Schuldhulpverlening. Tijdelijke regelingen. Soms gewoon iemand die even meekijkt voordat het escaleert.
Als die melding te laat komt, staat de klant al 1–0 achter. En dan wordt afsluiten ineens iets wat gebeurt, in plaats van iets wat wordt voorkomen.
Zoals bestuurslid Manon Leijten van de ACM het stelt: gemeenten kunnen pas helpen als ze het weten. Logisch. Maar dan moet de leverancier wel op tijd aan de bel trekken.
Afsluiten mag, maar alleen als echt alles is geprobeerd
De regels zijn niet vaag en ook niet nieuw. Minstens drie herinneringen. Een redelijke betalingsregeling. Geen afsluiting als iemand zich aan die regeling houdt of schuldhulp aanvraagt. Geen afsluiting bij serieuze gezondheidsrisico’s. En sinds 1 januari 2026 ook geen afsluiting als er nog een inhoudelijke klacht loopt over een factuur.
Dat is geen klantenbescherming light. Dat is basisfatsoen, vastgelegd in de nieuwe Energieregeling.
Om misverstanden weg te nemen heeft de ACM een handreiking gepubliceerd voor leveranciers. Niet als extra wetboek, maar als duidelijke uitleg. Wat mag wel. Wat mag niet. En vooral: wanneer moet je stoppen en eerst helpen.
Wat je hier als consument mee moet
Denk niet te snel: het zal wel kloppen. Leveranciers maken fouten. Soms uit slordigheid, soms uit automatisme. Als je betalingsproblemen hebt en je krijgt het gevoel dat het te hard gaat, trek aan de bel. Bij de leverancier, bij de gemeente en zo nodig via ConsuWijzer.
En vergelijk ook kritisch. Niet alleen op prijs, maar op hoe een leverancier met klanten omgaat als het even tegenzit. Want goedkoop is leuk, tot je merkt dat de menselijke maat ontbreekt.
Bij GelijkVergelijk.nl kijken we daar steeds vaker naar. Energie is geen streamingabonnement. Het is een basisvoorziening. En afsluiten hoort het uiterste redmiddel te zijn, niet een standaardproces.
Soms is het goed dat een toezichthouder dat nog eens hardop zegt.
0 comments